Skip to main content

Nỗi đau đó đâu chỉ có tại chùa Trà!


Chùa Trà Phương, 11/10/2008.
Tối hôm vừa rồi mẹ gọi điện cho tôi, giọng nhiều phần sửng sốt, lo lắng: "Con xem thế nào chứ, làng mình sắp đập chùa đi xây lại rồi. Nhà sư bảo phải đập chùa cũ đi, xây lại cho nó to đẹp, hoành tráng, cho xứng tầm. Như thế thì tiếc quá...". Tôi sững người một lúc, rồi tỉnh lại ngay. "Mẹ ơi, bây giờ trùng tu tôn tạo là bệnh rồi"


Chùa Trà 2008
Mẹ tôi gặng: "Thế chùa mình là di tích Quốc gia cơ mà. Mẹ xem luật Di sản thì thấy phải qua nhiều quy trình mới được trùng tu tôn tạo. Mà chùa mình mới trùng tu năm 2008, vẫn còn khang trang vững trãi lắm".


Thấy mẹ hỏi thế, tôi liền dẫn ra một vài ví dụ về việc trùng tu tôn tạo chùa chiền, miếu mạo, di tích tại Thăng Long -  Hà Nội vào dịp Đại lễ 1000 năm Thăng Long.  Đọc thêm  Mổ xẻ mầm bệnh trong trùng tu di tích

Buôn kinh, bán áo tại cửa chùa...

Tiếp đó tôi lại dẫn việc rằng thế nào mẹ cũng được mời quyên góp để trùng tu tôn tạo chùa. Và phật tử bốn phương sẽ lại cuốn vào cuộc thay cũ đổi mới. Nhiều vấn đề tiền bạc cũng cuốn theo vào cõi mù mịt!


"Ờ, đúng rồi"! Mẹ tôi thốt lên"Thôi, đây giấy mời đây rồi... Giáo hội Phật giáo Việt Nam/ Thành hội Phật giáo Hải Phòng/ Giấy mời tham dự lễ động thổ Trung tu tôn tạo chùa Trà Phương (tục gọi là chùa Trà, chùa bà Đanh, bà Đinh, tên chữ là Thiên Phúc Tự).

Về tên chùa bà Đanh, bố tôi có đặt câu hỏi có thể nó liên quan tới người Chăm. Vì chùa được xây dựng từ thời Lý. Và làng Tú Đôi bên cạnh làng tôi, ngay gần chùa lại có tiếng nói rất lạ. Phải chăng đó là làng của người Chăm?


Một góc sân chùa Trà nhìn ra bể nước, phần hậu cung và nhà thờ tổ. Ảnh chụp 2008

Cuộc trao đổi đến đó kết thúc, chắc hẳn mẹ tôi đã hiểu cái gì đang diễn ra và buồn. Nỗi buồn của một lớp người còn gắn bó với mái đình, ngôi chùa một cách hồn nhiên nhất. Của ngày xưa, khi bố tôi ra chùa trộm ổi. Của ngày xưa ao chùa luôn được ca tụng là sạch nhất làng. Của ngày xưa bà nội lưng còng vẫn ra chùa tụng kinh. Của ngày xưa xa lắm. Rồi từ buồn đến đau cũng là một quãng ngắn. Đau bởi sự khó hiểu vì chùa mới được trùng tu vào năm 2008. Và được công nhận là Di tích quốc gia vào năm đó. 

Vườn tháp


Tôi vốn nhiều may mắn, những cũng thiệt thòi. Thiệt thòi vì không nhìn thấy mái đình làng mình, chỉ được nghe các cụ kể lại là to lắm. Chỉ còn nhìn thấy nó qua những tảng đá dài chừng 2m, rộng 1m dày tới 50 phân ở chính nền lớp học của tôi hồi lớp 1! Ở một cây xà cừ cao nhất làng, mà đi từ đầu làng cũng nhìn thấy nó. Ở hai cây nhãn cổ thụ, mà mọi người đồn có ma. Tôi thấy thiệt thòi vì có mái đình, mình cũng cảm thấy có cái gì đó ấm áp. Về mặt tâm linh, làng mà không có đình, có cảm giác nó chênh vênh lắm. 
PGS.TS Hoàng Văn Khoán (Đại học KHXH&NV Hà Nội về chùa Trà năm 2008)

Gần đây, theo sự chỉ bảo của bố, tôi tìm được thêm vài văn bản như Bản kế ước, Địa bạ, Phong tục của làng tôi. Cùng đang nhờ thuê người dịch để cho tỏ tường về quê hương (Trước đó bố tôi cũng cố công tìm được vài tấm bia)... Các cụ cũng đang bàn nhau rục rịch khôi phục lại đình làng.

Mọi chuyện cứ ngỡ như đang lần được những sợi chỉ để dệt lại những không gian văn hóa quê hương. Thì nay một mảng lớn của không gian văn hóa đó đã bị đập bỏ để xây mới.


Bảng lảng sương sớm phủ chùa Trà. Ảnh chụp 2011

Nhưng thôi, cõi đời vô thường. Việc thay đổi là việc tất nhiên. Biết đâu....
Chùa Trà Phương mang phong cách nghệ thuật kiến trúc thời Nguyễn. Bố cục chính theo lối chữ Đinh, đơn giản gồm 5 gian tiền đường và 3 gian hậu cung. Chùa Trà Phương là một trung tâm thuộc hệ thống kiến trúc phật giáo quê hương nhà Mạc.
Buổi đầu, chùa có tên là Bà Đinh tự, khởi dựng dưới vương triều Lý (1010-1225). Tục truyền ngôi chùa cổ được xây dựng trên gò đất cao cách chùa ngày nay khoảng 200m về phía Nam, vốn là rừng cây rậm rạp. Có lần Mạc Đăng Dung bị lũ người xấu hãm hại, nhờ ẩn nấp trong chùa mà thoát nạn.
Khi vương triều Mạc được xác lập (1527 - 1592), Đăng Dung ban chiếu trùng tu mở rộng chùa và đổi tên thành chùa Thiên Phúc. Ngoài các ngày lễ thông thường, hàng năm chùa Trà Phương còn tổ chức ngày kỷ niệm các Tổ truyền đạo, đặc biệt tập trung vào ngày 22 tháng giêng âm lịch.

Chùa Trà Phương ngày nay vừa là một di tích lịch sử văn hoá, vừa như một bảo tàng nghệ thuật thời Mạc thu nhỏ của Hải Phòng.
Theo haiphong.gov.vn

Popular posts from this blog

18+ Vì sao lại gọi CON chim và CÁI lờ?

Các mẹ ạ! Lần này tôi nói đến một vấn đề thật đơn giản nhưng tôi cam đoan 90% các mẹ không biết. (Xin nói trước luôn là chuyện này có yếu tố tế nhị mang tính dâm dê, đề nghị những bạn nào đi học có điểm phẩy Giáo Dục Công Dân trên 8 đừng vào... Tuy nhiên cũng nói luôn đây là chuyện nghiêm túc về ngôn ngữ - và là ngôn ngữ Dân Gian dân tộc - hoàn toàn ko bậy, mong các bạn đừng vội phán xét) Thế này nhé! Ngôn ngữ Việt Nam rất chi là phức tạp - và các mẹ nên tự hào là chúng ta đang nói một trong những ngôn ngữ phức tạp nhất Hành tinh. Tôi biết được bởi vì tôi có thằng bạn người nước ngoài sống ở Hà Nội, nó đang học tiếng Việt để cưa gái. Nó nói tiếng Việt 3 năm nên tương đối thõi rồi, nhưng vẫn luôn bất ngờ về ngôn ngữ Việt. Một hôm nó hỏi tôi: - Này mày , tại sao cái bộ phận sinh dục của con trai lại gọi là "CON" "con Chim" "con cặ.." Mà cái của con gái lại gọi là "CÁI bướm..." "Cái L..." Thế chia từ dựa trên nguyên tắc gì? Tôi trả lời: - Dân tộ…

Cái chết của Đại tướng trước thềm Đại hội Đảng

Trước Đại hội VI, theo ông Hoàng Tùng: “Lê Đức Thọ không thèm quan tâm đến báo cáo chính trị mà tập trung những nỗ lực cuối cùng để cấy nhân sự vào nhiệm kỳ kế tiếp”. Có thể nói, chưa bao giờ bản lĩnh Lê Đức Thọ thể hiện kiên nhẫn và sắt đá như giai đoạn này - giai đoạn mà uy tín của ông xuống đến mức những người thân tín nhất của ông lần lượt bị “phế truất” thông qua lá phiếu bầu từ các đại hội địa phương và ngành, đặc biệt là từ quân đội.

Vị trí của Đại tướng Ngô Xuân Lịch

Ngô Xuân Lịch (sinh năm 1954) là một tướng lĩnh Quân đội Nhân dân Việt Nam chức vụ Bí thư Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội Nhân dân Việt Nam, hàm Đại tướng.

Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội Nhân dân Việt Nam là một chức vụ cao cấp trong Quân đội Nhân dân Việt Nam, đứng đầu Tổng cục Chính trị, có chức trách trực tiếp quản lý điều hành mọi hoạt động của Tổng cục, chỉ đạo cơ quan chính trị cấp dưới, đảm nhiệm công tác Đảng, công tác chính trị trong toàn quân.

Đảm nhận chức vụ Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội Nhân dân Việt Nam thường là một sĩ quan cao cấp mang hàm cao nhất là Đại tướng theo Luật sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam sửa đổi năm 2014, do Bộ Chính trị chỉ định, dưới quyền lãnh đạo của Bộ Chính trị, Chủ tịch nước, Ban Bí thư, Đảng ủy Quân sự Trung ương và dưới quyền hành chính của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng.

Trên thực tế, trong tổ chức Quân đội Nhân dân Việt Nam, chức vụ Chủ nhiệm Tổng cục Chí…